Een verlichte stad en een donkere sterrenhemel liggen niet altijd gemakkelijk naast elkaar. De start van World Space Week op zondag 4 oktober biedt een aanleiding om in Harderwijk naar lichtvervuiling te kijken. Daarbij gaat het om bruikbaar licht op de juiste plek en ruimte voor donkerte waar dat kan.
Een heldere hemel is niet altijd een donkere hemel
Op 4 oktober begint
World Space Week, de internationale ruimtevaartweek die tot en met 10 oktober loopt. Dat is ook een aanleiding om vanaf de grond omhoog te kijken. De zichtbaarheid van sterren hangt niet alleen af van wolken:
lichtvervuiling kan de hemel ophelderen en zwakkere sterren aan het zicht onttrekken.
Staatsbosbeheer beschrijft dat kunstlicht ook het dag- en nachtritme van planten en dieren kan verstoren. Niet ieder lichtpunt heeft hetzelfde effect. Plaats, richting, sterkte en brandduur zijn allemaal relevant. Een lamp die de voordeur zichtbaar maakt, heeft een andere functie dan verlichting die de hele nacht een lege tuin of gevel beschijnt.
Harderwijk kent straten, waterkanten en overgangen naar het buitengebied met verschillende functies. Een drukke route vraagt een andere afweging dan een particuliere tuin die ’s nachts niet wordt gebruikt. Dit artikel bevat geen lokale lichtmetingen en wijst daarom geen donkerste plek aan. Wie een onnodig fel lichtpunt opmerkt, kan de eigenaar of beheerder concreet laten weten waar het licht terechtkomt en op welke tijden hinder ontstaat.
Verlichten waar het nodig is
Het gesprek over donkerte hoeft daarom niet te beginnen met de keuze tussen overal licht of overal donker. Kijk eerst naar de taak van een lamp. Moet iemand een opstap kunnen zien, een sleutel vinden of veilig een route volgen? Daarna kun je beoordelen of het licht vooral op die plek terechtkomt.
De organisatie achter
Nacht van de Nacht adviseert onnodige verlichting uit te schakelen en waar licht nodig is een lage intensiteit te kiezen. Een timer of bewegingssensor kan helpen om de brandduur te beperken. Controleer wel of de instelling in de praktijk past: voortdurend aanspringend licht kan voor omwonenden hinderlijk zijn.
Een eenvoudige avondronde om het eigen huis maakt veel zichtbaar. Schijnt een lamp in een slaapkamer van de buren? Wordt de boomkroon aangelicht terwijl alleen het tuinpad gebruikt wordt? Noteer zulke punten en pas gericht aan. Bij openbare verlichting horen veranderingen bij de beheerder; ga niet zelf aan straatlampen sleutelen.
Sterren kijken begint met een toegestane plek
Voor sterren kijken is niet automatisch een wandeling diep het bos in nodig. Een eigen tuin of andere toegestane plek met vrij zicht kan een begin zijn. Geef je ogen even tijd en vermijd steeds in een fel scherm te kijken. Bewolking en maanlicht maken bovendien dat avonden onderling sterk verschillen.
Controleer bij een natuurgebied altijd de toegangsregels. Veel terreinen van Staatsbosbeheer zijn alleen tussen zonsopgang en zonsondergang geopend. Een donker gebied is dus niet vanzelf een toegestane nachtelijke bestemming. Lichtvervuiling verminderen en de natuur respecteren horen bij dezelfde zorgvuldige blik op de nacht.
Vragen en antwoorden over lichtvervuiling
Kun je zomaar ’s nachts het bos in om sterren te kijken?
Nee. Veel natuurgebieden zijn na zonsondergang gesloten. Controleer de regels of kies een toegestane locatie.
Moet voor minder lichtvervuiling alle verlichting uit?
Nee. Kijk naar de functie, richting, sterkte en brandduur en beperk vooral onnodig licht.
Meer nieuws
Voor meer nieuws kunt u
Harderwijk Nieuws toevoegen op uw social media kanalen. Ook kunt u lid worden van onze nieuwsbrief. En kunt u ons via push-meldingen op uw beeldscherm krijgen. Ook voor regionaal nieuws kunt u terecht bij de buren:
Apeldoorn Nieuws,
Nunspeet Nieuws,
Ermelo Nieuws.
Adverteren kan natuurlijk ook! Mail naar
[email protected] of bel 06–36454332. Heb je nieuws? Mail naar
[email protected]. Je kunt de redactie bereiken via deze mail of via 06-42022831.